Behandeling met Rituximab

In 2010 ben ik 4 weken achter elkaar 1 keer per week via een infuus behandeld met Rituximab. Een maand later na de laatste toediening bleek bij het bloedonderzoek dat het IgM was toegenomen i.p.v afgenomen. Dat schijnt normaal te zijn, eerst ontstaat er een piek en daarna als de behandeling aanslaat daalt het IgM. De eerste toediening per infuus ging langzaam (ongeveer 5 uur). De keren daarna in 1 uur. De eerste keer had ik behoorlijk last van de bijwerkingen tijdens het inlopen via het infuus. Rillerig, koorts gevoel, eerst een verstopte neus, daarna weer loopneus. Na afloop erg moe en elk botje en spiertje van mijn lichaam deed zeer.

Tijdens het bloedonderzoek in april 2011 bleken de waardes van het M-proteïne verder te zijn gestegen. In het teamoverleg van de afdeling Hematologie van het VUmc is besloten, om onmiddellijk in te grijpen en te starten met een nieuwe kuur. Ditmaal Rituximab in combinatie met Fludarabine. Dit laatste medicijn is een cytostatica in tablet vorm.
De bedoeling was om de 4 weken een kuur van Rituximab via infuus en 5 dagen lang 9 tabletten van 10 mg fludarabine per dag, totaal 450 mg. Deze combinatie kuur zou totaal 6 keer herhaalt worden. Ook moest ik preventief dagelijks 480 mg co-trimoxazol (antibiotica) slikken i.v.m met de lage weerstand en het gevaar voor infecties.
Al gauw bleek dat mijn lichaam deze combinatie kuur niet aankon. De periodes tussen de kuren werden steeds langer omdat ik moeilijk herstelde. Mijn leukocyten bleven erg lang laag. Na 4 kuren achtte de behandelde arts en het team het verstandiger om te stoppen omdat de periodes tussen twee kuren te lang werden en daardoor het geen effect had op verbetering.
Na de laatste kuur in augustus 2011, heeft mijn lichaam ruim een half jaar nodig gehad om te herstellen. In april 2012 waren de leuko's weer boven de ondergrens van 4.0 gestegen. Langzaam kreeg ik weer meer energie.






Rituximab (verkocht onder de merknaam MabThera (Roche) en Rituxan (Genentech/Biogen) in de (Verenigde Staten) is een monoklonale antistof die wordt gebruikt bij de behandeling van B-cel-non-Hodgkinlymfoom, B-cel leukemie en sommige auto-immuunziekten, in het bijzonder reumatoïde artritis (in combinatie met methotrexaat).



Behandeling van MGUS (bij polyneuropathie) met Rituximab
(ook bij andere vormen van polyneuropathie en kanker wordt vaak Rituximab gebruikt)

Inleiding
Uw behandelend arts heeft bij u een MGUS-polyneuropathie vastgesteld.
Deze informatie gaat over de behandeling van uw MGUS-polyneuropathie met rituximab.
MGUS polyneuropathie is een aandoening die meestal ontstaat na het vijftigste jaar en chronisch is. MGUS is de afkorting van monoclonal gammopathy of unknown significance (eiwit van één celsoort waarvan de betekenis onbekend is). De aanwezigheid van dit eiwit in uw bloed gaat soms gepaard met een polyneuropathie. Bij een polyneuropathie gaan de uiteinden van de zenuwen kapot. Het gevolg hiervan zijn stoornissen of veranderingen van het gevoel en/of krachtsverlies.
Bij MGUS-polyneuropathie is er sprake van een verkeerde reactie van het eigen immuunsysteem.

Wat is het immuunsysteem?
Het immuunsysteem is een verdedigings-mechanisme van het lichaam tegen ziekteverwekkers. Het beschermt ons lichaam tegen ziekteverwekkende micro-organismen zoals bacteriën, virussen, schimmels en parasieten. In ons immuunsysteem spelen organen als lever en milt, maar ook beenmerg en lymfeklieren, witte bloedcellen en eiwitten in het bloed een rol. Een goed functionerend immuunsysteem maakt onderscheid tussen lichaamseigen en lichaamsvreemde stoffen. Bij de immuunreactie van het lichaam tegen infecties ontwikkelen zich antilichamen, ook wel immuunglobulinen genoemd. Dit zijn eiwitten die zich richten op het verwijderen van lichaamsvreemde organismen, zij beschermen het lichaam tegen infecties. Deze eiwitten worden gemaakt door een bepaald soort witte bloedcel; de B-lymfocyt.
Bij MGUS-polyneuropathie maakt het immuunsysteem een antilichaam aan dat gericht is tegen een deel van de zenuw in plaats van tegen bacteriën of virussen. Dit heeft als gevolg dat de zenuwen op meerdere plaatsen in het lichaam aangetast worden. De overmatige productie van een specifiek soort antilichaam zonder uitlokkende infectie wordt MGUS genoemd.

Behandeling met rituximab
Bij u is gekozen voor een behandeling met rituximab (de produktnaam is MabThera). Rituximab is een vorm van immunotherapie; therapie gericht op uw immuunsysteem om zo de zenuwbeschadiging die leidt tot polyneuropathie te voorkomen. Rituximab is een aangepast menselijk eiwit wat zich bindt aan een ander eiwit, het CD20. Dit CD20 komt voor op de buitenkant van B-lymfocyten, de cellen die antilichamen maken. Na binding van rituximab op CD20 zal het aantal B-lymfocyten afnemen. Door deze afname zal ook de hoeveelheid MGUS-eiwit afnemen.
Het middel wordt over het algemeen goed verdragen en de bijwerkingen zijn meestal mild tot matig. De verwachting is dat de symptomen van uw polyneuropathie verminderen of stabiliseren.

Toediening van rituximab
Rituximab wordt toegediend per infuus. U ontvangt het medicijn vier weken achter elkaar, 1 keer per week op 1 dag. U wordt hiervoor opgenomen op de afdeling neurologie. Afhankelijk van uw reactie op de behandeling, kan de arts besluiten de dosis of het aantal infusies aan te passen.

Verloop van de toediening
De eerste toediening van rituximab duurt ongeveer 4 tot 5 uur. De eerste keer wordt de snelheid van de toediening langzaam opgebouwd om te beoordelen hoe uw reactie op het middel is en of er geen complicaties ontstaan. Indien de toediening goed verloopt, kunnen latere toedieningen in kortere tijd. Als u op de afdeling komt, zal een verpleegkundige u nogmaals vertellen wat er deze dag gaat gebeuren. Zij bespreekt met u wat de mogelijke bijwerkingen zijn en waarop u moet letten tijdens de toediening van rituximab. Vervolgens brengt zij een infuus aan in uw arm.
Uw bloeddruk, pols, temperatuur en ademhaling worden vooraf, tijdens en na de toediening gemeten. Tijdens de toediening ligt u op bed met de hoofdsteun plat en 1 kussen.
Voor de start van de infusie krijgt u medicatie die eventuele gevoeligheidsreacties op het middel voorkomen of verminderen. U kunt hier wat slaperig van worden. Na inwerking van deze medicijnen wordt het infuus met rituximab gestart. De verpleegkundige controleert vervolgens regelmatig hoe het met u gaat.

Bijwerkingen
Door de specifieke werking van het medicijn zijn de bijwerkingen gering. Het kan voorkomen dat u wat rillerig wordt of gaat beven, vergelijkbaar met het krijgen van koorts bij griep. Deze bijwerkingen treden voornamelijk op tijdens de eerste 2 uur van de eerste infusie. De verpleegkundige zal zo nodig medicijnen geven of het infuus even stoppen totdat de bijwerkingen verdwenen zijn. Andere bijwerkingen die kunnen voorkomen zijn: blaren op de huid, jeuk, misselijkheid, vermoeidheid, hoofdpijn, ademhalingsmoeilijkheden, gevoel van zwelling in mond en keel, ontsteking van het neusslijmvlies, braken, opvliegers en een onregelmatige hartslag.
Meestal nemen deze reacties af bij volgende toedieningen.

Na de toediening
Na toediening van de rituximab moet u nog minimaal 2 uur op de afdeling blijven om te kijken of er niet alsnog een reactie optreedt. Vervolgens verwijdert de verpleegkundige het infuus en kunt u naar huis. Omdat u medicatie heeft gehad waarvan u slaperig kunt worden, wordt het zelf naar huis rijden sterk afgeraden. De meeste patiënten voelen zich moe en soms wat grieperig. Het advies is de rest van de dag geen activiteiten te plannen. Als u thuis koorts krijgt of koude rillingen is het advies 1000 mg paracetamol in te nemen. Indien de koorts aanwezig blijft, moet u contact opnemen met de dienstdoende hematoloog.
Het is afhankelijk van uw persoonlijke situatie wat u aan activiteiten kunt doen tussen de toedieningen in. Er zijn geen beperkingen in verband met de behandeling met rituximab. Het is wel belangrijk naar uw lichaam te luisteren en op tijd rust te nemen.

Volgende toedieningen
Als na de eerste toediening duidelijk is hoe u op de behandeling reageert, zullen de volgende toedieningen iets anders verlopen. Is de eerste toediening zonder problemen verlopen dan worden de volgende toedieningen in een kortere tijd gedaan. U zult doorgaans minder last hebben van eventuele bijwerkingen.

Na de behandeling
Na de behandeling blijft u onder controle bij de hematoloog. Deze zal het effect van de behandeling beoordelen aan de hand van uw symptomen en met behulp van onderzoek.

Huidverzorging
Onder invloed van uw behandeling kan uw huid gevoeliger zijn geworden of wat droger aanvoelen. Gebruik daarom liever geen parfumhoudende zeep. Verzorg uw huid met een neutrale vette crème.
Deze kunt u kopen bij de drogist. Een droge, geïrriteerde huid kunt u verzachten met zalf met als werkzaam bestandsdeel calendula. Mocht u last krijgen van jeuk dan kan mentholpoeder effectief zijn.

Bron: Zorglijn Neuromusculaire Ziekten, locatie AZU

---

Meer informatie over Rituximab:

Rituximab (bijsluiter)
MabThera - Klinische Les 2012 (powerpoint)


terug naar boven